Sözünde Durmak, Dürüst ve Güvenilir Olmak

Gelecek Derse Hazırlık
• Öğrencilerinizden, sözünde durmanın, dürüst ve güvenilir
olmanın insana neler kazandıracağını büyükleriyle konuşarak
aldıkları bilgileri defterlerine yazmalarını isteyiniz.
• 2 numaralı konuyla ilgili ayet meali ve hadis tercümelerini
yansıtmak için asetat veya slayt hazırlayınız.
3. Sağlık için ağız ve diş temizliğinin yanı sıra bedenin di-
ğer organlarının da temiz tutulması gerektiğini belirtiniz. Dinimizin
namaz kılmak gibi bazı ibadetleri yerine getirmek için
abdest almayı bu yüzden ön koşul saydığını vurgulayınız.
Böylece daha sık kirlenebilecek organlarımızın yıkanıp temizlenerek
sağlığımızın korunmasının amaçlandığını söyleyiniz.
Peygamberimizin bunun yanı sıra yemeklerden önce ve sonra
ellerimizi sabunlamamızı öğütlediğini, aynı şekilde tuvaletten
önce ve sonra da bunu yapmamızı istediğini belirtiniz.
4. Sağlık açısından toplu bulunulan yerlerde de uyulması
gereken temizlik kuralları olduğunu belirterek öğrencilerinize
bu kuralların neler olduğunu bulmalarını söyleyiniz. Bunun
için bir örnek olması bakımından “Temizlik Sağlığın İlk üartı”
başlıklı gazete haberini okutup şu soruları yöneltiniz:
• Toplu bulunulan yerlerde temizlik kurallarına uymak
neden önemlidir?
• Sağlığı korumak için yalnızca beden temizliği yeterli
midir?
• Sağlık için beden temizliğinin yanında baŞüka nelerin
temizliğine özen gösterilmelidir?
• Çevre, yiyecek ve içeceklerin temizliğinin sağlık açı-
sından önemi nedir?
5. Çevre kirliliğinin sağlığı olumsuz etkileyeceğine iliŞükin,
konunun son bölümünde bulunan resimleri inceleterek öğrencilerinizin
yorumlamalarını sağlayınız.
6. Öğrencilerinize “Açıklayalım” etkinliğini yaptırınız.
2.ÜNİTE
30
“Temiz kalpli insan” sözünü hiç duydunuz mu? Bu söz hangi özellikleri
taşıyan insanlar için kullanılıyor?
DÜŞÜNELİM

MUTLULUK YOLU İSLAM

Temizlik, Müslümanların en önemli özelliklerindendir. Bu hem maddi hem de manevi temizliği kapsar.
Müslüman, kalbini kötü duygu ve düŞncelerden, bedenini ve çevresini de temiz olmayan
şeylerden arındıran kişidir.
Yüce Allah buyuruyor ki: “…Şphesiz ki Allah, çokça tövbe edenleri ve iyice temizlenenleri
sever.”
Hz. Muhammed (s.a.v.) temizliğin önemi hakkında şöyle buyuruyor:
"Temizlik imandandır.”
"Temizlik imanın yarısıdır.”
"Çevrenizi temiz tutunuz.”

2. Sözünde Durmak, Dürüst ve Güvenilir Olmak



Gazete ve televizyonlarda bazen; temiz toplum, düŞnce kirliliği, temiz kalpli gibi
kavramlar kullanılmaktadır. Bu tür kavramlara, günlük konuşmalarda ve bazı kitaplarda
da rastlamaktayız. Bunlarda anlatılmak istenen temizlikle beden, elbise ve çevre temizliğ
i arasındaki fark nedir? Buna göre kaç tür temizlik vardır? Aşağıdaki İnternet sayfası
nı okuyarak soruları cevaplayınız.
İnternet sayfasında geçen maddi ve manevi temizlik kavramlarıyla neler anlatılmaktadı
r? Buna göre maddi ve manevi temizlikten hangisi dış, hangisi iç temizliğidir?
Sözünde durmak, dürüst ve güvenilir olma gibi davranışlar manevi temizliktir. Dinimiz
bu tür temizliğe büyük önem vermektedir. Bununla ilgili olarak Kur’an-ı Kerim’de şöyle
buyrulmaktadır:
“… Verdiğiniz sözü de yerine getirin. Çünkü verilen söz, sorumluluğu gerektirir.” 1
“… Her kim sözünü yerine getirir ve kötülükten sakınırsa bilsin ki Allah sakınanları sever.” 2
Peygamberimiz de sözünde durmanın, dürüst ve güvenilir olmanın dinimizdeki önemini
şöyle belirtmiştir:
“Münafık (iki yüzlü) kişinin üç belirtisi vardır. Söz söylerken yalan söyler. Söz verdiği zaman
sözünde durmaz. Kendisine bir şey emanet edildiği zaman onu korumaz.” 3
“Müslüman bir kimsenin, bir malda kusur olduğunu bildiği hâlde müşteriye bildirmeden
satması haramdır.” 4
1 İsrâ suresi, 34. ayet.
2 Âl-i İmrân suresi, 76. ayet.
3 Camiüs Sahih, Kitâbül İman, 31. hadis.
4 Camiüs Sahih, Kitabül Büyû, 970. hadis.
Kazanım
6. Manevi temizliğin ne olduğunu kavrar.
7. Allah’ın sevgisini kazanmada temizliğin önemini yorumlar.
Konu
2. Sözünde Durmak, Dürüst ve Güvenilir Olmak
Beceri
Eleştirel düŞnme, sosyal
katılım
Değer
Sözünde durmak, güvenilirlik
ve dürüstlük
Süre
2 ders saati
Kavram
Temizlik, güven
Öğretim Yöntem ve Teknikleri
Soru-cevap, buluş yoluyla öğrenme, sözlü ve yazılı anlatım
Araç ve Gereçler
Projeksiyon cihazıĞtepegöz, asetat, gazete kupürleri, çalışma
yaprakları
Derse Hazırlık
• Öğrencilerinize sözünde durmanın, dürüst ve güvenilir olmanı
n anlamları ve temizlikle iliŞükileri konusunda neler bildiklerini
sorunuz, bu konudaki düŞncelerini ve bildiklerini arkadaşları
yla paylaşmalarını sağlayınız.
• Öğrencilerinizden, önceki dersin sonunda verdiğiniz hazı
rlık çalışması ile ilgili yaptıklarını sunmalarını isteyiniz.
• Öğrencilerinizi, “DüŞnelim” bölümündeki soruları cevaplamaya
yönlendiriniz.
İşleniş
1. Öğrencilerinize bazen halk arasında, gazete ve televizyonlarda
“temiz toplum”, “düŞnce kirliliği”, “temiz kalpli” gibi
kavramların kullanıldığını hatırlatarak bunların ne anlamlara
geldiğini, bunlarda belirtilen temizliğin veya kirliliğin özelliklerinin
ne olduğunu sorunuz ve açıklamalarını sağlayınız.
2. Öğrencilerinizin temizlik çeşitleri hakkında daha fazla
bilgi sahibi olmaları için “Mutluluk Yolu İslam” başlıklı metni
okutup metinden sonra verilen soruları cevaplamalarını sağ-
layınız.
3. Öğrencilerinizin, dinimizin sözünde durmaya, dürüst ve
güvenilir olmaya verdiği önemi ve bunların temizlikle iliŞükilerini
anlamaları için konu ile ilgili ayet meali ve hadis tercümelerini
yansıtınız. Bunları öğrencilerinize okutarak İslam dininin
manevi temizliğe verdiği önemi kavramlarını sağlayınız. Bunu
yaparken ayet ve hadislerde geçen manevi temizlikle ilgili terimlere
dikkat çekerek öğrencilerinizin düŞncelerini harekete
geçirecek yönlendirmeler yapınız. Onlara ayet ve hadislerde
belirtilenlerin kendileri ve çevrelerindekilerce uygulanıp uygulanmadığı
nı sorgulamalarını, uygulanması veya uygulanmaması
durumunda nelerin olacağını açıklamalarını söyleyiniz.
NOTLAR
31
TEMİZ OLALIM
Önceki ünitede, dinin güzel ahlak olduğunu öğrenmiştiniz. Güzel ahlakın da
güzel söz söylemek ve güzel davranışlarda bulunmak olduğunu biliyorsunuz. Yukarı
daki metinlere göre sözünde durmanın, dürüst ve güvenilir olmanın güzel ahlakla
iliŞükisi nedir? Güzel ahlaklı olmak iç temizliği olduğuna göre, sözünde durmak
da temizliktir, denilebilir mi? Açıklayınız.
Listeleyelim
Konuda öğrendiklerinizden hareketle sözünde durmanın, dürüst ve güvenilir olmanı
n kişiye ve topluma sağladığı yararları listeleyerek açıklayınız.
ETKİNLİK
¢50†
Drama Yapalım
Arkadaşlarınızla gruplar oluşturunuz ve sözünde durmanın kişiye neler kazandıracağı
nı, sözünde durmamanın ise neler kaybettireceğini anlatan bir drama yapınız.
ETKİNLİK
1 Camiüs Sahih, Kitabül Büyû, 259. hadis.
DÜRÜST VE GÜVENİLİR OLMAK
– Dedeciğim! Dürüst ve güvenilir insanların özellikleri nelerdir?
– Dürüst ve güvenilir olanlar, doğru sözlü insanlardır. Yalan söylemez, insanları aldatmazlar.
Yerine getiremeyecekleri sözler vermez, verdikleri sözü mutlaka yerine
getirirler.
– Peki, sözünde durmak, dürüst ve güvenilir olmak insana neler kazandırır?
– Sözünde duran, dürüst ve güvenilir kişiler, herkes tarafından sevilir ve sayılırlar.
Herkes onlara inanır ve onlarla arkadaşlık kurmak ister. Bu da onların hoşuna gider,
mutlu olurlar.
– Sözünde durmanın, dürüst ve güvenilir olmanın toplumsal yararları da var mıdır?
– Olmaz mı? Elbette var. Sözünde duran, dürüst ve güvenilir insanlardan oluşan
toplumlar, mutlu ve huzurludurlar. Böyle toplumlarda birlik ve beraberlik olur. İnsanlar
birbirlerine güvenirler. İçtenlikle davranırlar. Verilen sözlerin yerine getirileceğinden
kuŞüku duymazlar. Aldatılma korkusu yaşamazlar. Bu nedenle dinimiz sözünde durmayı,
dürüst ve güvenilir olmayı temizlik olarak değerlendirir. Çünkü bu özellikler manevi
temizliğin, temiz kalpli olmanın göstergelerindendir.
“Bir adam çarşıya satmak üzere mal koydu. Müslümanlardan biri alıcı çıktı ve bu mal
için verebileceği parayı söyledi. Adam da ‘Ben bu malı, senin teklif ettiğinden daha fazla
üyata aldım.’ diyerek yemin etmişti. Bunun üzerine Allah şu ayeti gönderdi: ‘Allah’a karşı
verdikleri sözü ve yeminlerini az bir bedelle değiştirenlere gelince işte bunların ahirette bir
payı yoktur... Allah onları temize çıkarmayacaktır...’ (Âl-i İmrân suresi, 77. ayet).” 1
Sözünde durmak, dürüst ve güvenilir olmakla temizliğin nasıl bir iliŞükisi vardır? Neslihan,
konu ile ilgili olarak dedesiyle bir söyleşi yaptı. Aşağıdaki bu söyleşi metnini okuyup
soruyu cevaplayınız.