Çevremi Temiz Tutar ve Korurum

ÇEVRE VE ÇOCUK
Mahallemize bahar gelmişti. Bahçelerden yayılan mis gibi çiçek kokuları sokakları dolduruyor, yüreğimizi ferahlatıyordu. Yeşil ne güzeldi. Kimsenin çöp atmadığı sokaklarımız ne güzeldi. Bu güzel mekânda nefes almak, böyle temiz bir mahallede yaşamak ne büyük bir şanstı. Sabahın erken saatleri. Büyüklerimiz işe gidiyor. Biz okul yolundayız. Ben, bir yandan bu güzellikleri düŞnüyor ve yaşıyor, diğer yandan da mahallemizin bir yıl önceki hâlini hatırlayıp irkiliyordum. Benimle beraber yürümekte olan sınıf arkadaşım Yusuf’un sesiyle düŞncelerimden sıyrıldım
: — Dalgınsın. — Öyle. Çevrenin yeşilliği, okul yolumuzun temizliği aldı götürdü beni. — Haklısın Hasan. Ben de aynı duygular içerisindeyim. Hatta bu konuda bu gece bir de şiir yazdım, dedi ve şiirini okudu. Peygamberimiz de çevreyi kirletmenin günah olduğunu belirtmiştir. Çevreye zarar verici davranışlardan kaçınmamızı istemiştir. 1 Çevreyi korumak için yapılan çalışmaların da sevap olduğunu bildirmiştir. Bununla ilgili bir hadisinde “Yüce Allah, ağaç diken bir kimseye diktiği ağaçtan çıkan meyve kadar sevap yazar.” 2 buyurmuştur. Evrendeki düzeni korumak, çevremizi temiz tutmak ve korumakla mümkündür. Bu yüzden çevremizi temiz tutmalı ve korumalıyız. Yaşadığımız çevre nasıl olmalıdır? İstediğimiz bir çevrede yaşamak için üzerimize düşen görevler nelerdir? Aşağıya bu tür soruların cevaplarını bulabileceğimiz bir öykü eklenmiştir. Öyküyü okuyunuz. 1 Riyazüs Salihin, C 3, s. 282 2 Sahihi Buhârî Muhtasarı Tecridi Sarih Tercemesi ve ŞErhi, C 7, s. 122 Ağaçların elleri, Daldaki tomurcuklar. Bir ay sonra bize, Meyveler sunacaklar. … Ağaçların gözleri, Daldaki tomurcuklar. Onları kör etmeyin, Olmaz mı çocuklar? Kazanım 4. Çevreyi temiz tutmaya ve korumaya önem verir. Konu 1.2. Çevremi Temiz Tutar ve Korurum Beceri Eleştirel düŞnme, sosyal katılım Değer Temizlik Süre 2 ders saati Kavram Çevre Ara Disiplinlerle İliŞükilendirme Rehberlik 9. Çevre duyarlılığına sahip olur. Sağlık Kültürü 28. Sağlıklı çevreyi oluşturabilmede öz sorumluluk geliştirir. Öğretim Yöntem ve Teknikleri Soru-cevap, buluş yoluyla öğrenme, sözlü ve yazılı anlatım, görsel okuma Araç ve Gereçler Projeksiyon cihazıĞtepegöz, asetat, çalışma yaprakları, ders kitabı Derse Hazırlık • Öğrencilerinize İslam dininin çevreyi temiz tutmaya ve korumaya önem verdiğini nereden anladıklarını sorunuz, bu konudaki düŞncelerini arkadaşlarıyla paylaşmalarını söyleyiniz. • Öğrencilerinizden, önceki dersin sonunda verdiğiniz hazı rlık çalışması ile ilgili yazdıklarını okumalarını isteyiniz. • Öğrencilerinizi “DüŞnelim” bölümlerindeki soruyu düŞnmeye yönlendiriniz. Onlardan düŞncelerini açıklamaları- nı isteyiniz. İşleniş 1. Öğrencilerinize konunun başında yer alan resimleri incelemelerini ve karşılaştırma yapmalarını söyleyiniz. Resimlerde neler gördüklerini söylemelerini isteyiniz. “Hangisi daha güzel ve hangisinde yaşamak istersiniz?”, “Bu konuda, çevrenizde bulunmasını istemediğiniz olumsuzluklar nelerdir?”, “Bunları gidermek için neler yapılabilir?” gibi sorular sorarak sosyal katılım becerilerini geliştirmeleri için konuşmalarını sağlayınız. 2. İslam dininin mutluluk için yol gösterdiği konulardan birinin de çevre temizliği ve çevrenin korunması olduğunu belirtiniz. Çevreyi temiz tutmanın ve korumanın İslam dininde ibadet 2.ÜNİTE 26 ¢42† Çevremiz çok güzeldi. Arkadaşımın şiiri de öyle. Arkadaşımı tebrik ettim. Okulumuza yaklaşmıştık. Bir otomobilin penceresinden sigara paketi atıldı. Yusuf’un güzel yüzü al al oldu. — Bu, evin içine çöp atmak gibi bir şey. Bekledik. TrAŞük polisi yolu otomobillere kapatınca sigara paketini alıp çöp kutusuna attık. Öğretmenimiz bizim bu hareketimizi gördü. — Siz, o paketi yola atan adamdan daha büyüksünüz, daha olgunsunuz. Teşekkür ediyor, gözlerinizden öpüyorum, dedi. Yusuf, oyun alanlarımızın temizliğine de çok önem verirdi. Oyun oynamaya başlamadan önce yerdeki poşetleri toplayıp çöp kutularına atmamızı isterdi. En yakı n arkadaşlarından biri olduğum hâlde, ben bile onu anlamakta epey zorluk çektim. Bir seferinde; — Bırak kardeşim, dedim. Mahalleyi temiz tutmak bize mi düştü? Belediye baŞükanı var, çöpçü var, muhtar var. üimdi bu satırları yazarken Yusuf’u ne kadar üzdüğümü yeniden hatırlıyor, kendime kızıyorum. O güzel ellerini omzuma koyup şöyle demişti: — Bu iş kültür işi arkadaş. Bu bir yaşama biçimi. Bu bir ahlak anlayışı. Söylediklerinden hiçbir şey anlamamıştım. Ama yine de topumla oynamaya devam ederken “Evet, haklısın.” demeyi ihmal etmemiştim. Yusuf beni bir müddet seyrettikten sonra usul usul yanıma yaklaşmış, yerdeki bir naylon parçasını göstererek; — üu ne, demişti. — O bir poşet, bunu sen de biliyorsun. — Evet, galiba et paketlenmiş bu poşetle. üu pencereden atılmış olmalı. Bak karı ncalar da üŞşmüş. Bunda şu anda milyarlarca mikrobun ürediğinden eminim. Az önce topun bu poşete çarptığını gördüm. Sen topu eline aldın. Haklıydı. — Ne yapayım yani Yusuf, kapıyı çalıp “Şükriye teyze! Bu naylonu sokağa niye attın” mı diyeyim? — Hayır. Öyle söylersen doğru bir şey söylemiş olursun ama yanlış bir şey yapmı ş olursun. Büyüklerimiz küçüklerin kendilerine akıl vermesini pek hoş karşılamı- yorlar. — Gördün mü, işte yapacak bir şey yok! O ısrarla devam etmişti. ¢43† — Yapacak şey her zaman vardır arkadaşım! Önce böyle bir yerde oyun oynamamalı sın. Bak, az ötede bir baŞüka poşet var, çamurlu. üurada gazete yırtıkları... — Görüyorum Yusuf, üstelik daha baŞüka şeyler de var. Peki, ne yapabiliriz ki? Oynayacak baŞüka bir yerimiz de yok, biliyorsun. İnandığı konuda pes etmezdi: — Biz temiz yerlerde oynamalıyız. Oyun yerimizin ders çalıştığımız odadan, uyuduğumuz yataktan farkı olmamalı arkadaşım. Sana samimiyetle söylüyorum, şu meydanla soframdaki tabak arasında hiçbir fark göremiyorum
. — Anlamadım…
 — Gayet açık. üunları oynadığım yerde görünce yemeğimin içinden çıkmış gibi rahatsızlık hissediyorum. — Bunu nasıl yapacağız? Yapmayın, etmeyin desek bize ne derler?
 — Sabırla olmayacak iş yoktur. Her okul çıkışı oynadığımız sahayı önce bir güzel temizleriz. Sonra elimizi, yüzümüzü sabun ve suyla yıkayıp oyuna öyle başlarız.
 — Sokakta sabunu nereden bulacağız, Yusuf?
 — Kapıyı çalar isteriz.
 — Kimden?
— Sokağa hangi pencereden bir şey atılmışsa o evden isteriz. — Ama onlar, biz atmadık, derler.
 — Derler tabi.
 — Gördün mü? Sen de kabul ediyorsun. Bu iş olmaz arkadaş.
 — Sokağa evinizin arka penceresinden çöp attığınız için sabun vermek zorundası nız, diyecek değiliz ya.
 — Peki ne yapacağız?
 — Önce kapıyı çalarız. Açarlarsa “Efendim, oyun oynayacaktık. Baktık ki birileri şunu şunu atmış. Onları toplayıp çöp bidonuna attık. üimdi burası tertemiz. Fakat bu seferde ellerimiz kirlendi. Bize sabun verirseniz ellerimizi de temizleyeceğiz.” deriz. Herhâlde bir şeyler anlayacaklardır. Yusuf’ta akıl çoktu.
Hasan DEMİR Çevre ve Çocuk, s. 1-12. (Düzenlenmiştir.)
 sayıldığı gibi çevre temizliğinin de bazı ibadetler için ön koşul olduğunu vurgulayınız. Konuyla ilgili ayet meallerini yansıtı- nız. Öğrencilerinize okutarak İslam dininin çevre temizliğine verdiği önemi açıklatınız. Bunu yaparken öğrencilerinizin düŞncelerini harekete geçirecek yönlendirmeler yapınız. 3. Eleştirel düŞnme ve sosyal katılım becerileri açısından bir örnek olması için öğrencilerinize “Çevre ve Çocuk” başlıklı öyküyü okutup öykünün başında yer alan soruları cevaplamaları nı söyleyiniz.